Bốn Nhiếp Pháp

I.   Lời nói đầu:

Ðức Phật ra đời với một ý-niệm lợi sanh; cho nên trong tất cả phương tiện giáo hóa khuyến tu của Ngài, không một pháp môn nào ra ngoài mục đích ấy. Phật-tử cũng vậy, học Phật không chỉ riêng giác-ngộ cho mình mà còn giác ngộ cùng khắp tất cả, nghĩa là phải lợi sanh. Muốn thực-hiện tinh-thần lợi-sanh của đức Phật, chúng ta cần phải học Bốn Nhiếp Pháp.

II. Ðịnh-Nghĩa:

Bốn Nhiếp Pháp là bốn phương-pháp nhiếp hóa chúng-sanh, là những phương tiện giản dị, căn cứ vào lòng từ-bi giáo hóa chúng-sanh bỏ tà theo chánh. Phương-pháp nầy ứng-dụng trong mọi trường hợp và hoàn-cảnh, có công năng giác-ngộ chúng-sanh.

III.     Hành tướng Bốn Nhiếp Pháp:

Bốn Nhiếp Pháp gồm có: Bố-thí, ái-ngữ, lợi-hành và đồng-sự.

1.      Bố-thí: Bố thí là đem những gì mình có cho những người khác. Bố thí có ba cách:

a.      Tài thí: Nghĩa là đem của cải giúp đỡ đời sống thiết-thực cho chúng-sanh. Như tiền bạc, cơm áo, nhà cửa, thuốc thang v.v.., đó là ngoại-tài. Hoặc như thân mạng, sức lực, lời nói, tư-tưởng, ý-kiến v.v.., đó là nội tài.

b.      Pháp thí: Nghĩa là đem giáo-pháp chân-chính ban cho người khác, giảng dạy cho chúng-sanh, hoặc tụng kinh niệm Phật để hồi-hướng công đức cho tất cả chúng-sanh

c.      Vô úy thí: Nghĩa là dùng tất cả phương-tiện mình có để giúp chúng sanh an tâm trước mọi sự nguy-hiểm và biến-cố. Khi gặp sự đói kém ta đem của cải, áo cơm để cho. Khi gặp người khổ đau ta tìm lời khuyên nhủ. Khi gặp người hoạn nạn ta tìm cách cứu giúp. Không bao giờ làm những gì có hại đến mọi người. Ta hãy bố-thí bằng sức lực, ý-kiến hay của cải để cho mọi việc được thành-tựu. Gặp những tai-nạn khủng-khiếp ta hãy tìm phương cách giải cứu. Sự khổ sống trong sanh tử luân-hồi ta phải giáo hóa khuyến tu để cầu giải thoát.

2.      Ái ngữ: Nghĩa là dùng lời nói hiền-hòa, thân mật, sáng-suốt, rõ-ràng để cảm-hóa người. Nói lời thành-thật, ngay thẳng không xảo quyệt để cảm hóa tăng trưởng lòng tôn kính Phật-Pháp-Tăng.

3.      Lợi hành: Là tất cả những hành động có lợi ích như: Thực hành tài thí để tương-trợ đời sống vật chất cho chúng-sanh, thực hành pháp thí để giáo hóa và thực hành hạnh vô úy thí để loại bỏ những tư-tưởng khiếp nhược cho chúng-sanh; giữ giới thanh-tịnh siêng-năng tu-hành, diệt trừ tham dục và si-mê để lợi ích cho sự tu tập. Lợi hành trong công việc chỉ đem lại lợi-ích trực tiếp tạm thời cho chúng-sanh, nhưng lợi hành trong sự tinh-tấn tu tập mới tích cực lợi ích chúng-sanh một cách sâu rộng.

4.      Ðồng sự: Là cùng sống với mọi người trong mọi công việc, mọi hoàn cảnh không phân biệt giàu nghèo, sang hèn, chức tước, quyền hạn, tư-tưởng v.v...

IV. Sự lợi ích của Bốn Nhiếp Pháp:

Ngoài công việc nhiếp hóa, Bốn Nhiếp Pháp còn có công năng đem lại sự lợi ích hoàn-toàn cho chúng-sanh:

1.      Bố thí: Giải thoát cảnh khổ bần cùng, tội chướng trong đời nầy và nhiều đời, giải thoát mọi nỗi lo sợ.

2.      Ái ngữ: Tất cả kinh điển huyền diệu sẽ được thấu hiểu sâu xa, phiền não đau khổ sẽ được tận diệt, đem lại sự an vui, công đức được tăng trưởng.

3.      Lợi hành: Chúng-sanh sẽ được tăng tiến phước thiện trong tất cả hành vi, tăng tiến đức độ trong tất cả ý-niệm.

4.      Ðồng sự: Chúng-sanh được cải thiện tất cả hành động và ý nghĩ xấu để trở thành người hoàn toàn.

V.  Kết luận:

Bốn Nhiếp Pháp là một pháp môn rất cụ thể. Căn cứ vào lòng từ-bi vô-lượng của đức Phật, thì hạnh lợi sanh là hạnh chính trong tất cả các hạnh của đức Phật. Vì thế Bốn Nhiếp Pháp có một giá trị siêu việt và tiêu biểu ý-chí cao rộng của đức Phật.

------> Trở về Phật Pháp Ngành Thiếu <------